USD32,27
EURO35,00
JPY0,207600
RUB0,363000
GBP41,48
EURO/USD1,08
BIST10.165,52
GR. ALTIN2.417,64
BTC69.401,41

Diri Fay Nedir? Aktiflik Durumuna Göre Fay Çeşitleri Nelerdir? 

diri-fay
Diri fay
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Diri fay, dünya kabuğunun hareketine bağlı olarak ortaya çıkan çatlamalardır. Oluşan çatlaklar boyunca levhalar zamanla birbirine sürtünerek deprem meydana getirir. Faylar aktiflik durumuna göre, pasif ve aktif olarak ikiye ayrılır. Aktif faylar deprem üreten, pasif faylar ise üretmeyen kategoride yer alır. Ayrıca detaylı araştırma için aşağıya göz atın.

Diri Fay Nedir?

diri-fay

Diri fay veya diğer adıyla aktif fay, evrenin yapısı tarihsel zaman içinde deprem oluşturmuş fay hatlarıdır. Yer kabuğunda oluşan kaymalara da fay denilmektedir. Fay diriliği tarihi yapıyı etkilemekte olan faylanmadan da anlaşılmaktadır. 

Aktiflik Durumuna Göre Fay Çeşitleri Nelerdir? 

Fay türleri ikiye ayrılmaktadır. Yani diri ve pasif fay olarak bilinmektedir. Aktif fay 10 bin yıl içinde deprem üretmişken, pasif fay deprem üretmemiştir. Aktif faylar, depremin sık yaşandığı yerlerde yer alır. Ancak pasif faylar, daha az sıklıkta deprem üretir. Daha detaylı inceleme için aşağıdaki başlıklara göz atın.

1 –  Diri Fay (Aktif Fay)

diri-fay
Diri fay

Eldeki bilimsel verilerden hareketle dünya yüzeyinde bulunan çoğu faylar hareketsizdir. Ancak bazı fay hatları hala hareketli olup, bunlara “diri fay” denmektedir. Aktif fay özellikleri şunlardır; 

  • Deprem riskinin olduğu yerlerde bulunur.
  • Diğer taraftan ünya üzerinde “Pasif Ateş Çemberi” noktasında fazla aktif fay bulunmaktadır.
  • Bunun yanı sıra tsunami gibi doğal afetlere de sebebiyet verirler.
  • Ayrıca Türkiye’de Marmara, Kuzey ve Doğu Anadolu fayları, aktif fay kategorisindedir. 
  • Böylelikle aktiflik durumuna göre 3’e ayrılmaktadır. 
Normal Faylar Normal faylar, iki kıtanın birbirine hareketi sonrasında oluşmaktadır. Yani iki kıta arasında gerilmeye ve buna bağlı olarak levhalar üst tarafa kaymaya başlar. Kıta kenarlarında yani çöküntü olacak bölgelerde yer almaktadır.
Ters Faylar Ters faylar, iki kıta levhasının birbirinden uzaklaşması sonucu oluşmaktadır. İki levha arasında sıkışma ve bundan dolayı alt taraf levhasının üst tarafa kayması şeklinde oluşur. Dolayısıyla dağlık bölgelerde oluşumu fazladır.
Yanal FaylarBu faylar ise iki levhanın yan yana oluşacak hareketi sonrasında aktif hale gelir. Yatay hareketli gerilimler, yani iki tarafın birbirine paralel hareketlenmesi demektir. Kıta kenarlarında oluşmaktadır.

2 – Pasif Fay 

Pasif faylar, hareketsizliğin görülmediği alanlarda zaman içinde yavaştan kırılmaların görülmesiyle şekillenmektedir. Genel özellikleri şöyledir; 

  • Yer hareketlerine bağlı olarak (tektonik) oluşur.
  • Yeryüzündeki kırıklar, eğimler veyahut diğer yapısal özellikleri gösterirler.
  • Diğer taraftan genellikle levha sınırı boyunca oluşurlar.
  • Ayrıca yavaş ve sürekli olarak hareket ettikleri için, büyük deformasyona sebebiyet verirler.
  • Dolayısıyla depreme neden olmazlar ancak, deprem sonrası oluşan artçılarla ilişkilendirilirler.
  • Özellikle yer hareketinin yapısal özelliklerinin incelenmesi şeklinde açığa çıkmaktadırlar.
  • Bunun yanında fay çeşidinin belirlenmesi madencilik, inşaat sektörü içinde yapılacak çalışmalar için önemlidir.
  • Dolayısıyla yeryüzü hareketlerini takip etmede işe yaramaktadır.

MTA Diri Fay Hattı Haritası Güncel 

diri-fay
Diri fay

Yenilenmiş aktif fay hattı haritası MTA tarafından paylaşıldı. Aktif fay hatları ülkemizde 6 Şubat tarihinde yaşanan depremlerin ardından endişe yaratmaya başlamıştır. Türkiye üzerinde 5 üzeri deprem üretebilecek 485 adet diri fay bulunmaktadır. Dolayısıyla MTA fay haritası noktasında 2023 Türkiye’de deprem riski yüksek olan ve güncel diri fay hattı üzerinde bulunan bölgeler nerelerdir? 

Türkiye Diri Fay Haritası 

Türkiye üzerinde üç bölge boyunca uzanan fay hattı vardır. Yani bu fay hatları hangileri ve içerisinde kalan iller ve bölümler nereler detaylı şekilde bakın.

A – Doğu Anadolu Fay Hattı 

Doğu Anadolu Fay Hattı, Maraş’tan başlayıp, Bingöl Karlıova üçlüsüne kadar devam etmektedir. Dolayısıyla bu fay hattı içinde yer alan iller şunlardır; 

  • Hatay
  • Osmaniye
  • Gaziantep
  • Kahramanmaraş
  • Adıyaman
  • Elazığ
  • Bingöl
  • Muş
  • Erzincan

B – Kuzey Anadolu Fay Hattı 

diri-fay

Türkiye’nin kuzey tarafında doğu – batı doğrultulu uzanan fay hattıdır. Yani Kuzey Anadolu Fay Hattı Saros Körfezi’nden başlayıp Aras Vadisi’ne kadar uzanmaktadır. Dolayısıyla bu fay hattı içinde bulunan yerler; 

  • Gelibolu ve Marmara Denizi’nin derin bölgeleri
  • İzmit körfezi
  • Adapazarı
  • Düzce 
  • Merzifon
  • Gerede
  • Tokat Erbaa – Niksar
  • Erzincan Kelkit Vadisi 
  • Erzurum 
  • Van 
  • Çanakkale
  • Edremit
  • Bursa 
  • İznik

C – Batı Anadolu Fay Hattı 

Ege Bölgesi’nde Bakırçay’dan Gediz ve Menderes boyuna kadar uzanan aktif fay hatları vardır. Yani bu fay hattı üzerinde bulunan yerler;  

  • İzmir
  • Aydın
  • Isparta
  • Ayvalık
  • Denizli
  • Dikili
  • Akşehir
  • Burdur

Ç – Ankara Diri Fay Haritası 

MTA aktif fay hattı haritasına göre aktif hareketlilik çoğunluğu, Kuzey Anadolu hattı üzerinde yer almaktadır. Dolayısıyla Ankara aktif fay kuşağı içinde yer almayıp, yakınlarında bulunan aktif fay riskinden etkilenmektedir.

D – MTA Yenilenmiş Diri Fay Haritası’na Göre 1. 2. 3. Derece Riskli Bölgeler 

diri-fay
Diri fay

MTA fay haritasına göre Türkiye üzerinde yenilenen aktif fay hatlarının etkilediği ve etkilendiği iller yeniden belirlenmiştir. Dolayısıyla en riskli olandan en az riskli olana varana kadar hangi iller, hangi kategoride yer almaktadır? 

          Türkiye Diri Fay Hattı 1. Derece Riskli İller 
Aydın DenizliUşak Bursa
Bilecik Yalova Sakarya Düzce 
Kocaeli diri fay haritası Kırşehir BoluKarabük 
HatayBartın Çankırı Tokat
AmasyaÇanakkale ErzincanTunceli
Bingöl Muş Hakkâri Kırıkkale 
Siirt Isparta İzmir, ManisaBalıkesir, Muğla 
      Türkiye Yenilenen Aktif Fay Hattı 2. Derece Riskli İller 
Tekirdağ İstanbul BitlisKahramanmaraş 
Van AdıyamanŞırnak Zonguldak
AfyonSamsunAntalyaErzurum
KarsArdahanBatmanIğdır 
Elazığ Diyarbakır Adana diri fay haritası Eskişehir 
MalatyaKütahya Çankırı Uşak 
Ağrı Çorum 
Türkiye Aktif Fay Haritasına Göre 3. Derece Riskli İller 
Eskişehir AntalyaTekirdağ Sinop
İstanbul Kastamonu OrduSamsun
GiresunArtvinŞanlıurfa Mardin
KilisAdanaGaziantepKahramanmaraş 
SivasGümüşhane BayburtKayseri 
YozgatÇorum AnkaraMersin ve Nevşehir 

E – AFAD Diri Fay Haritasına Göre En Az Riskli İller 

Türkiye Deprem Haritası üzerinden yapılan değişikliğe göre, deprem riskinin en az olduğu yani 3. ve 4. dereceli grupta yer alan iller; 

  • Sinop
  • Rize
  • Artvin
  • Giresun
  • Kırklareli 
  • Ankara
  • Edirne
  • Adana
  • Nevşehir
  • Niğde
  • Aksaray 
  • Konya ile Karaman’dır.  

MTA Diri Fay Hattı Sorgulama 2023 

diri-fay

Evinizin altından aktif fay hattı geçip geçmediğini Maden Tetkik Arama Genel Müdürlüğü “MTA Aktif Fay Hattı Sorgulama” üzerinden öğrenebilirsiniz. Yani; 

  • Adrese tıkladıktan sonra ekranın yanında bulunan “Faylar” sekmesinden “Depremler” sekmesine basın.
  • Daha sonra karşınıza çıkan son 24 gün, son 7 gün ya da son 30 gün şeklindeki kutucuklardan birine basın.
  • Dolayısıyla hangi zaman dilimi içinde evinizin altından fay hattının geçip geçmediğini görebilirsiniz.
  • Ayrıca e – Devlet üzerinden de sorgulama yapabilirsiniz.

0
be_endim
Beğendim
0
dikkatimi_ekti
Dikkatimi Çekti
0
do_ru_bilgi
Doğru Bilgi
0
e_siz_bilgi
Eşsiz Bilgi
0
alk_l_yorum
Alkışlıyorum
0
sevdim
Sevdim
Diri Fay Nedir? Aktiflik Durumuna Göre Fay Çeşitleri Nelerdir? 

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Giriş Yap

Hedera Güncel ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!